Zegarki na ekstremalne warunki
Początki...
Już pionierzy lotnictwa szybko zauważyli, że zegarek nie powinien znajdować się w kieszeni, lecz na nadgarstku, aby można było szybko sprawdzić godzinę. W ten sposób określono pierwsze kryterium, a dla zegarków lotniczych najważniejsze stało się stabilne i pewne mocowanie czasomierza.
Piloci z czasów pierwszej i drugiej wojny światowej chcieli ponadto zegarków naręcznych z wyjątkowo długimi skórzanymi paskami, aby móc nosić je również na kurtkach i płaszczach, a nawet na udzie.
Ekstremalne warunki – ekstremalne wymagania
Szybko rosły możliwości techniczne w zakresie zwiększania precyzji zegarków i wyposażania ich w dodatkowe funkcje.
Typową cechą zegarków lotniczych są na przykład duże, czytelne cyfry, zazwyczaj na czarnej tarczy z białymi oznaczeniami, a czasem także wskazówki z masą świecącą, co pozwala na bezproblemowy odczyt godziny nawet w nocy.
Kolejnym wyjątkowym wyzwaniem są pola magnetyczne w kokpicie, które mogłyby negatywnie wpływać na chód zegarka. Dlatego często stosuje się specjalne stopy, które są mniej wrażliwe na magnetyzm, zapewniając w ten sposób ochronę przed polami magnetycznymi.
Jednak również na ziemi niektóre cechy takiego wyjątkowego zegarka są niezbędne. Bardzo wcześnie kluczową funkcją stał się stop sekundy, który umożliwia łatwą synchronizację zegarków według sygnału radiowego lub między sobą. Jest to możliwe dzięki prostemu wyciągnięciu lub wciśnięciu koronki i ma szczególne znaczenie w wojsku.
Sportowcy ekstremalni oraz osoby przebywające w ciągle zmieniających się warunkach środowiskowych mają oczywiście wysokie wymagania co do jakości materiałów.
Ważne jest, aby zegarki były solidne. Szkiełko zegarka powinno być w miarę możliwości odporne na zarysowania, a wodoszczelna koperta jest oczywistością.
Szkło z tworzywa sztucznego szczególnie dobrze sprawdza się w zegarkach lotniczych, ponieważ dzięki swojej elastyczności lepiej kompensuje różnice ciśnień. Dzięki temu nie wypada ani nie pęka. Niestety jest ono bardziej podatne na zarysowania niż inne rodzaje szkieł, jednak można je wypolerować. Z biegiem czasu bardzo popularnym i praktycznym rozwiązaniem okazało się szkło szafirowe.
Jeśli chodzi o paski, sprawdzają się proste, ale wytrzymałe materiały, takie jak skóra lub płótno, a koperta powinna być wykonana ze stali. Złoto na przykład byłoby nie tylko zbędne, ale również zbyt miękkim materiałem.
Nawigacja
W 1931 roku, w związku z pierwszym lotem transatlantyckim, zaprezentowano „zegarek z kątem godzinnym”. Posiadał on tarczę ze skalą 12-godzinną i 180-stopniową, a także pierścień lunety podzielony na 15 stopni łuku oraz wewnętrzne pole tarczy z podziałką 60-minutową i 15-stopniową. Od tego momentu możliwe stało się obliczanie długości geograficznej. Dziś to oczywiście historia, jeśli pomyślimy o radarach, GPS i radiu.
W dzisiejszych czasach zegarek lotniczy musi więc wyróżniać się innymi zaletami.
Popularne są chronografy, które zachwycają zwłaszcza funkcją stopera do krótkich pomiarów czasu do 12 godzin. Często wybierane są również chronografy umożliwiające pomiar czasu pośredniego lub referencyjnego (split seconds). Tak zwana funkcja fly-back pozwala ponadto na „zerowanie w locie”, a tym samym rozpoczęcie nowego interwału pomiarowego za pomocą jednego przycisku.
Dla pilotów, którzy często przemieszczają się między strefami czasowymi, dobrym rozwiązaniem jest zakup zegarka, który potrafi wskazywać kilka czasów (np. czas lokalny i czas w domu).
